Hentar forskar frå Harvard for å snakke om KI i Sogndal

Det er ikkje kvar dag forskarar frå amerikanske toppuniversitet vitjar Sogndal. 9. september kjem Sarah Newman frå Harvard for å delta i ein open samtale om kunstig intelligens i utdanning, i regi av Høgskulen på Vestlandet (HVL), FCL-nettverket og IT-forum Vest.
– Vi ønskjer å løfte fram ei viktig samfunnsutvikling og bidra til refleksjon og dialog, seier Øyvind Heimset Larsen, medarrangør gjennom IT-forum Vest.
På kort tid har KI gjort inntog på overraskande mange område. For nokre skaper dei nye digitale verktøya uro og usikkerheit, til dømes når lærarar skal vurdere elevar sine innleveringar: Er det faktisk eleven eller ChatGPT som har skrive?
I invitasjonen til skulane heiter det: «Ho kjem ikkje for å halde eit foredrag – ho kjem for å starte ein samtale vi ikkje har råd til å utsetje: Kva skjer med utdanninga når KI flyttar inn i klasserommet?»
Nettopp desse spørsmåla står i sentrum når Sarah Newman vitjar Noreg for første gong. Samtalen finn stad i Sogndal kulturhus.
– Målgruppa er vid, frå barnehagelærarar til folk i grunnskule, vidaregåande og høgare utdanning, pluss alle med interesse for KI, seier Jan Erik Ølmheim.
Ikkje fokus på risiko
Debatten om kunstig intelligens i utdanning er ofte prega av bekymringar. Sarah Newman vel ein annan inngang: Ho møter teknologien med nysgjerrigheit og ser først og fremst etter kva moglegheiter som opnar seg – særleg innan utdanning.

– Hovudfokuset hennar er nye mogelegheiter, ikkje risiko, seier Eivind Rogne ved Høgskulen på Vestlandet. Dette er ei haldning arrangørane deler.
– Vi har vel sett at dette ikkje er noko vi kan velje vekk, seier Eivind Rogne. Kollega Ølmheim stemmer i:
– KI er her alt, og då må vi jo lære å bruke det.
Kreativ bruk
Newman er leiar for kunst og utdanning ved MetaLAB ved Harvard University, har bakgrunn frå kunstfag. Ho undersøkjer korleis nye teknologiar inneheld og speglar historiske sosiale og etiske utfordringar.
Newman blir rekna som ein dyktig formidlar med ei litt annleis tilnærming.
– Vi har bede ho om å ha eit ekstra blikk på korleis folk kan jobbe kreativt med KI, fortel Rogne.
Overraska over ja
Ein hyggeleg lunsj på ein fagkonferanse i Valencia for to år sidan er bakgrunnen for at Høgskulen på Vestlandet har fått tak i ein såpass ettertrakta person. Jan Erik Ølmheim og Eivind Rogne ynskte å nytta midlar frå nettverket «Framtidens skole» og tenkte at det ikkje var heilt feil å kunne bruke pengane på eit trekkplaster av Newman sitt kaliber.
– Når vi får Sarah Newman til å kome på Norgesbesøk for første gong, og det blei Sogndal, då er vi svært nøgde, smiler dei.
IT-forum Vest medarrangør
HVL henta ytterlegare støtte frå nettverket IT-forum Vest, der Øyvind Heimset Larsen ved Vestlandsforsking sit i sekretariatet.
IT-forum har lenge kjempa for all it-utdanning i regionen og tidlegare konkret for etableringa av IT-studium ved HVL. Dei ser positivt på at HVL vil bruke Newman-besøket til å tenne ei gneist kring KI i regionen.
– Vi vil markere oss på eit viktig område i samfunnsutviklinga, seier Larsen.
Symposium på campus
Etter Newman-opptredenen samlar HVL mellom 30 og 35 deltakarar til eit symposium på campus. Dei blir inviterte til å drøfte problemstillingar knytt til kunstig intelligens i form av rundebords-diskusjonar. Verksemder som Digdir og Vestlandsforsking er representerte. Jan Erik Ølmheim håpar samtalane vil bere frukter.
– Vi har sett at dei store institusjonane fort kan bli litt som osteklokker, der det ikkje er så mykje som siver ut, sjølv om mykje siver inn. Dette kan vere starten på meir samarbeid, og ein del av jobben blir å finne ut kva vi kan samarbeide om, seier Ølmheim.
Vil bidra til meir samarbeid
I desse diskusjonane medverkar òg to frå Vestlandsforsking. Den eine er leiande seniorforskar Rajendra Akerkar. Dei siste 16 åra har han leia forsking på stordata, digitalisering og KI i Sogndal, både med nasjonal og internasjonal finansiering. Medan Akerkar held seg til temaet KI i forsking, legg Øyvind Heimset Larsen vekt på IT-forum Vest sitt føremål.
– Vi jobbar for å skaffe studentar, arbeidsplassar og kompetanse til regionen, seier Larsen. Han ser eit potensial i regionen for å utvikle fleire samarbeid basert på teknologi, og viser til Teknoløft, eit seksårig samarbeid som nyleg blei avslutta.
– Det er rom for meir samarbeid. Vi må kunne tilby noko som er så bra at studentar vel å kome hit.